ही आहे १९४९ सालची गोष्ट. मजरूह सुलतानपुरी यांना पंडित जवाहरलाल नेहरूंनी एका कवितेसाठी तुरुंगात पाठवले होते. वास्तविक, सुलतानपुरी यांच्यावर सरकारविरोधी असल्याचा आरोप करण्यात आला होता. नंतर सरकारने त्यांच्यासमोर अट घातली की, त्यांनी सरकारची लेखी माफी मागितल्यास त्यांची सुटका केली जाईल. पण मजरूहही आपल्या आग्रहावर ठाम होते, त्यांनी कोणत्याही प्रकारे सरकारची माफी मागण्यास नकार दिला.
त्यांच्या मते, त्यांच्या लेखणीपेक्षा कोणीही मोठे नव्हते. ही मजरूहची क्रांतिकारी शैली होती. अशा प्रकारे मजरूहने आयुष्यातील दोन वर्षे तुरुंगात काढली. मजरूह सुलतानपुरी 2 वर्षे तुरुंगात असताना त्यांच्या कुटुंबाची आर्थिक परिस्थिती अत्यंत बिकट झाली होती. अशा परिस्थितीत शोमन राज कपूर त्यांच्या मदतीसाठी पुढे आले. राज कपूर (raj kapoor) यांना मजरूह सुलतानपुरीबद्दल खूप आदर होता. पण मजरूह सुलतानपुरी इतका आत्मविश्वास बाळगून होता की. त्यांनी कोणत्याही प्रकारची मदत घेण्यास नकार दिला.
राज कपूर यांनी हेही सोडवले आणि मजरूह यांना त्यांच्यासाठी गाणे लिहिण्यास सांगितले. यानंतर त्यांनी जेलमध्येच ‘एक दिन बिक जायेगा माती के मोल’ हे प्रसिद्ध गाणे लिहिले आणि या गाण्यासाठी राज कपूर यांनी त्यांना 1 हजार रुपये मानधन दिले. राज कपूर यांनी हा मोबदला सुल्तानपुरीच्या कुटुंबियांना पाठवला. ही फी इतर गीतकारांच्या तुलनेत खूप जास्त होती कारण त्यावेळी गीतकारांना एका गाण्यासाठी फक्त 200-300 रुपये मिळत असत.
नंतर राज कपूरने हे गाणे त्यांच्या ‘धरम करम’ चित्रपटात वापरले जे खूप गाजले. यानंतर मजरूह 1951 च्या सुमारास दोन वर्षांनी तुरुंगातून बाहेर आले, त्यानंतर त्यांनी 2000पर्यंत अनेक गाणी लिहिली. संगीतकार नौशाद आणि चित्रपट दिग्दर्शक नासिर हुसेन यांच्यासोबतची त्यांची जोडी आश्चर्यकारक कामगिरी करत राहिली. त्यांनी 6दशके हिंदी चित्रपटसृष्टीला उत्तमोत्तम गाणी दिली.
हेही वाचा-
–स्ट्रगलचे दिवस आठवून दिव्यांका त्रिपाठीची व्यथा; म्हणाली की, ‘मेकर्स म्हणायचे, तुला कोणी पाहणार नाही’
–‘या’ चित्रपटांनी गाजवलंय पन्नासचं दशक, अजूनही पाहिले नसतील, तर नक्की पाहा; राज कपूर यांच्या तीन चित्रपटांचा समावेश
